Antykomunistyczne podziemie

Prof. Andrzej Paczkowski, historyk, przewodniczący Rady IPN, o zmasowanej militarnej akcji władz komunistycznych przeciwko niepodległościowemu podziemiu.

Zbigniew Gluza, prezes Fundacji Ośrodka KARTA, o zbieraniu świadectw od żyjących jeszcze Żołnierzy Wyklętych i zrozumieniu, w jakiej sytuacji była Polska i Polacy w latach stalinizmu.

Żołnierze polskiego podziemia antykomunistycznego – ich działalność miała zostać zdławiona tuż po wkroczeniu Armii Czerwonej na ziemie polskie. Poddawani nieustającym represjom, oskarżani przez aparat propagandy - nie poddali się. Ich cicha wojna trwała od 1944 do 1963 roku, kiedy to śmierć poniósł ostatni z walczących, Józef Franczak ”Lalek”.

Mobilizacja - wiosna 1945

Z odezwy podpisanej przez Władze Podziemne RP na Powiat Łomżyński:
Polacy! W tej tak ważnej dla naszego narodu chwili wzywamy Was do zachowania godności narodowej i wiary w zwycięstwo naszej sprawy. Załamanie lub najmniejsze choćby wahanie – to zbrodnia wobec narodu. Nadchodzą ostatnie ciężkie i wymagające nowych ofiar chwile, ale po nich – zwycięstwo i wolność. Każdy, kto dobrowolnie współpracuje z tzw. rządem lubelskim [komunistycznym Rządem Tymczasowym RP] – ten pomaga Rosji w zagarnięciu całej Polski i zasługuje na miano zdrajcy. [...]
W podziemiu nadal istnieją i działają władze Polski Podziemnej. Karząca ręka Rzeczpospolitej dosięgnie wszystkich zdrajców.
Łomża, 22 kwietnia 1945

Minister Bezpieczeństwa Publicznego płk Stanisław Radkiewicz w instrukcji "O Wydziale do walki z bandytyzmem" przy I Departamencie Ministerstwa, Oddziałach Wojewódzkich i Sekcjach Powiatowych Urzędów Bezpieczeństwa Publicznego:
Wydziały i Sekcja do walki z bandytyzmem mają za zadanie prowadzić i organizować walkę z bandami terrorystycznymi, bandytami pojedynczymi o politycznym zabarwieniu, nieprzyjacielskimi spadochroniarzami, dezerterami i uchylającymi się od służby wojskowej oraz ścigać osoby współpracujące z bandytami i dezerterami. [...]
Organizują sieć wywiadowczą, agenturę i informację, których zadaniem jest rozpracowanie i ujawnienie – celem likwidowania w zarodku – formujących się band terrorystycznych i istniejących już ich baz. [...]
Dla sprawniejszego zlikwidowania prowadzą ścisłą ewidencję grup terrorystycznych, bandytów pojedynczych, terrorystów i dezerterów oraz aktywny wywiad nad rozpracowaniem band dezerterów. Opracowują plan ogólnowojskowych operacji i na tej podstawie organizują likwidację grup terrorystycznych i dezerterów.
26 kwietnia 1945